PROPOZYCJE LOGOPEDY DO PRACY W DOMU Z DZIEĆMI
CZ. III GŁOSKI [sz,ż/rz,cz,dż]
Ćwiczenia języka
1. Wysuwanie szerokiego języka na zewnątrz jamy ustnej.
2. Żucie brzegów języka zębami trzonowymi, w celu rozciągania całej jego powierzchni.
3. Klaskanie językiem – naśladowanie odgłosu konia uderzającego kopytami o bruk.
4. Dotykanie czubkiem języka górnych zębów po stronie wewnętrznej, podczas szerokiego otwierania jamy ustnej – zabawa Liczenie ząbków.
5. Oblizywanie językiem górnych zębów po wewnętrznej stronie przy zamkniętych,
a następnie otwartych ustach – naśladowanie mycia zębów językiem.
6. Przytrzymanie przez kilka sekund czubka języka na podniebieniu przy szeroko otwartych ustach – zabawa Zaczarowany język.
7. Cofanie języka w głąb jamy ustnej, zaczynając od górnych zębów, a kończąc na podniebieniu miękkim – zabawa Krasnoludek zagląda do gardła.
8. Zlizywanie czubkiem języka z podniebienia, np. kawałka rozmiękczonej czekolady lub gumy rozpuszczalnej.
9. Ssanie czubkiem języka na podniebieniu małego pudrowego cukierka, musującej witaminy C, opłatka lub naśladowanie ssania pożywienia.
10. Wydmuchiwanie powietrza przez język zwinięty w tzw. rynienkę boki języka przylegają do górnych dziąseł. Zjedzenie wcześniej miętowego cukierka sprzyja intensywniejszemu odczuciu przepływu powietrza przez środek języka.
Ćwiczenia warg
1. Naśladowanie mlaskania.
2. Śpiewanie znanych melodii na sylabach: la, lo, le, lu, ly.
3. Cmokanie ustami naśladowanie posyłania całusków.
4. Wysuwanie zaokrąglonych warg do przodu w kształcie ryjka świnki.
5. Wydawanie odgłosów:
• • krowy – mu, mu,
• • kukułki – kuku, kuku,
• • sowy – hu, hu,
• • psa – hau, hau,
• • rybki – plum, plum,
• • pukania – puku, puku,
• • uderzania – buch, buch,
• • chodzenia – tupu, tupu.
1. Wysuwanie warg do przodu, a następnie naprzemienne ich otwieranie i zamykanie – naśladowanie pyszczka rybki.
2. Układanie warg w kształcie ryjka, a następnie ich rozsuwanie do uśmiechu.
3. Przytrzymywanie wargami wkładki przedsionkowej zwanej też smoczkiem ortodontycznym podczas prób wyciągania go z ust.
4. Gra na trąbce z szerokim ustnikiem, flecie, harmonijce ustnej.

POLECAM STRONE www.mmowa.pl DZIAŁ SEPLENIENIE Z GRAMI LOGOPEDYCZNYMI.
Opracowanie: B.Tomczyńska

DO PRACY W DOMU  Z DZIEĆMI 

VI Wspomaganie rozwoju mowy

 

  1. Mówmy do maluszka jak najczęściej (stosując tzw. kąpiel słowną)

Wykorzystujemy do tego codzienną aktywność. Wykonując daną czynność, opowiadamy o niej, np. „Robię zupę, obieram marchewkę. Popatrz, marchewka jest twarda i pomarańczowa. Dotknij – jest twarda”. Komentujmy możliwie często to, co sami robimy i co robi dziecko. Mówmy do naszego dziecka wyraźnie, by wszystkie wypowiadane przez nas słowa były czytelne. Unikamy zdrobnień, opisujemy czynności. Starajmy się wyróżniać – gestem, intonacją – nazwy w wypowiedziach.

 

2. Słuchajmy, obserwujmy dziecko i podążajmy za nim

Podbudowujmy w maluszku chęć komunikowania się, dostrzegając jego potrzeby. Nie wyręczajmy dziecka w mówieniu, nie starajmy się zrozumieć w lot jego potrzeb – niech próbuje nam je przekazać słowami. Nie przerywajmy dziecku, pozwólmy dokończyć wypowiedź. Gdy podpowiadamy mu słowa, zwroty, dawajmy również możliwość wyboru odpowiedzi. Nasze słownictwo powinno być zróżnicowane, ale znane dziecku. Podstawową formą ćwiczeń powinna być rozmowa.

3. Powtarzajmy treść w poprawnej formie

Gdy dziecko mówi po swojemu, powtarzajmy po nim tę samą treść w poprawionej gramatycznie formie, ale nie nalegajmy, żeby dziecko powtarzało słowa. Na początku nie wymagajmy również prawidłowej artykulacji.

4. Czytajmy!

Czytajmy dziecku książeczki, nazywajmy to, co widzimy na ilustracjach. Sprawdzajmy, czy rozumie wszystkie wyrazy, zadając mu pytania.

5. Śpiewajmy, powtarzajmy wierszyki, wyliczanki

Do codziennych zajęć włączmy zabawy ruchowe, najlepiej przy muzyce, piosenkach – świetnie sprawdzają się tu piosenki, podczas śpiewania których pokazujemy części ciała.

6. Naśladujmy odgłosy

W nabywaniu mowy bardzo dużą rolę odgrywa słuch fonematyczny (zwany mownym). Warto go ćwiczyć. Świetnie sprawdzają się tu wszelkiego rodzaju onomatopeje. Zachęcajmy dziecko do naśladowania odgłosów otoczenia, „mowy” zwierząt, pojazdów, samemu dając przykład, ale też uważnie przysłuchując się naszemu dziecku. Starajmy się łączyć wydawanie różnych dźwięków i naśladowanie odgłosów z ruchami rąk i całego ciała. W wieku 2-4 lat dziecko powinno wysłuchiwać i rozpoznawać odgłosy z otoczenia bez pomocy wzroku. Starsze dzieci bawić się mogą w powtarzanie rytmów, wyklaskiwanie, wystukiwanie (np. używając instrumentów muzycznych), a potem w wysłuchiwanie wyrazów w zdaniach, sylab i głosek w wyrazach

 

7. Ćwiczmy dłonie

Zręczność palców ma związek ze sprawnym artykułowaniem i mówieniem. Wykorzystujmy wszelkie okazje do lepienia, klejenia, nawlekania koralików, budowania z klocków, patyczków. Nie zapominajmy o zabawach paluszkowych – „Idzie rak…” itp.

8. Ćwiczmy narządy mowy  – „gimnastyka buzi i języka”

Sprawne funkcjonowanie narządów mowy to warunek prawidłowego wymawiania wszystkich głosek. Niektóre dzieci wymawiają głoski niedbale, przy jak najmniejszym wysiłku mięśni narządów mowy. Nieprawidłowości tego rodzaju nie wynikają z wad wymowy i nie wymagają pomocy specjalisty. Wystarczą codzienne parominutowe ćwiczenia wyrazistości mowy oraz gimnastyka narządów artykulacyjnych.

9. Ćwiczmy prawidłowe oddychanie

Czynność mowy jest nierozerwalnie związana z oddychaniem, a prawidłowe oddychanie jest fundamentem dobrej mowy – stosujmy ćwiczenia oddechowe, dmuchajmy, chuchajmy, zwracajmy uwagę na domykanie buzi dziecka. Prawidłowe oddychanie to oddychanie nosem.

10. Pozwalajmy dziecku na osłuchanie się z poprawnym brzmieniem głosek

– których ono jeszcze nie wymawia, wykorzystując w tym celu książeczki, obrazki, opowiadania, gry. Ćwiczenia indywidualne powinien prowadzić logopeda.

  1. Bawmy się!

Bardzo ważnym czynnikiem, mogącym dość szybko przyspieszyć rozwój mowy dziecka, jest kontakt i swobodna zabawa z rówieśnikami.

  1. Nie krytykujmy i nie porównujmy

Pamiętajmy, by nigdy nie krytykować mowy dziecka i nie porównywać go z rówieśnikami.

PROPOZYCJE LOGOPEDY DO PRACY  W DOMU Z DZIEĆMI

  1. IV GŁOSKA [l]

 

Ćwiczenia ogolne przygotowujące buzie do wymowy głoski

  1. Oblizywanie językiem wewnętrznej powierzchni górnych zębów – zabawa Mycie zębów.
  2. Dotykanie czubkiem języka górnych dziąseł, a następnie energiczne opuszczenie językaw dół – zabawa Idzie koń.
  3. Uderzenie całą powierzchnią języka o podniebienie, czyli naśladowanie mlaskania.
  4. Zlizywanie całą powierzchnią języka kawałka gumy rozpuszczalnej lub czekolady przyklejonej do podniebienia.
  5. Ssanie językiem pudrowego cukierka przyklejonego do podniebienia.
  6. Szybkie wyrzucanie zwiniętego języka z jamy ustnej na zewnątrz.
  7. Podczas szerokiego otwierania jamy ustnej, dotykanie wewnętrznej powierzchni górnych zębów – zabawa Liczenie zębów.
  8. Przytrzymywanie szerokiego języka kilka sekund na podniebieniu, przy szeroko otwarty ustach.

 

  1. Ważne, aby podczas wykonywania tych ćwiczeń język jak najczęściej wykonywał ruchy wewnątrz jamy ustnej: dotykał podniebienia, wałka dziąsłowego, zębów.
  2. Ćwiczcie w sylabach. Sylaby dużo łatwiej powiedzieć, powtórzyć czy przeczytać niż dłuższe formy wyrazowe. Z przesadną artykulacją powtarzaj:
    LA, LO, LU, LE, LI
    ALA, OLO, ULU, ELE, ILI, YLI
    AL, OL, UL, EL, IL, YL.

11.Ważne jest, aby podczas tych ćwiczeń wyraźnie brzmiała głoska[l]!

12.Głoska pojawia się w mowie dziecka w 2-3 roku życia.

13.Jesli zamieniana jest na(j), zalecana jest jak najszybsza terapia.

Polecam filmiki na ytoobe Jezykolamacze,tutaj link do głoski.

https://www.youtube.com/watch?v=ous0j0xpmME

Opracowaly: B.Tomczyńska ,D. Marczak

 

 

PROPOZYCJE LOGOPEDY DO PRACY  W DOMU Z DZIEĆMI

  1. IV GŁOSKi [k,g]
  1. Opieranie czubka języka o dolne zęby i cofanie go w głąb jamy ustnej, aby nastąpiło uniesienie grzbietu języka do góry – zabawa Koci grzbiet.
  2. Picie gęstych napojów przez długą i cienką słomkę.
  3. Przysysanie drobnych papierków przez rurkę i przenoszenie ich na plansze.
  4. Układanie czubka języka za górnymi zębami i opuszczanie go do dziąseł dolnych podczas szerokiego otwierania jamy ustnej.
  5. Naśladowanie ssania cukierka i mlaskania całą powierzchnią języka przy opuszczonej żuchwie.
  6. Ziewanie przy szeroko otwartych ustach.
  7. Wdychanie powietrza nosem i wydychanie ustami, podczas szerokiego otwierania ust.
  8. Przyklejanie całej masy języka do podniebienia przy szeroko otwartych ustach, a następnie energiczne opuszczanie przodu języka w dół.

Interesującą propozycją dla dzieci małych, tj. po 2 roku życia i starszych z nieharmonijnie rozwijających się są ćwiczenia wzmacniające tył języka, a równocześnie przygotowujące do wywołania głoski [k], przez wymawianie [x] (Trawińska 1988, 82 83), czyli zabawy typu:

nawoływania i okrzyki:

  • hej, hej
  • hop, hop,
  • hej ho, hej ho,
  • ho ho ho,
  • hip hip, hura,
  • buch, bach,
  • echo, echo.

imitowanie śmiechu:

  • dziadka – he, he,
  • taty – ho, ho,
  • mamy – ha, ha,
  • dziewczynki – hi, hi.

zabawy w chuchanie na:

  • zmarznięte ręce,
  • oszronioną szybę,
  • lustro, by zaparowała jego powierzchnia.

POLECAM STRONE www.mmowa.pl DZIAŁ KAPPACYZM Z GRAMI LOGOPEDYCZNYMI.

Opracowanie: B.Tomczyńska

 

PROPOZYCJE LOGOPEDY DO PRACY  W DOMU Z DZIEĆMI

  1. I GŁOSKA [r]

Ćwiczenia języka

  1. Nagryzanie brzegów języka zębami, czyli masowanie i rozciąganie języka.
  2. Wysunięcie przedniej części języka między zęby i delikatne żucie go, tzn. masaż języka.
  3. Przeciskanie języka przez maksymalnie zbliżone do siebie zęby, tj. masowanie języka.
  4. Wysuwanie szerokiego języka z ust – zabawa Pokaż łopatę.
  5. Odklejanie językiem chrupek kukurydzianych lub opłatka z podniebienia.
  6. Klaskanie czubkiem języka o podniebienie twarde, od najwolniejszych uderzeń po najszybsze – zabawa Jedzie konik.
  7. Wielokrotne odrywanie języka przyklejonego całą powierzchnią – do podniebienia – zabawa w mlaskanie.
  8. Zlizywanie z przedniej części podniebienia twardego przyklejonego kawałka czekolady, kropli miodu, odrobiny dżemu lub opłatka.
  9. Naśladowanie lub ssanie prawdziwego cukierka czubkiem języka.
  10. Przytrzymanie paska papieru wargami, a następnie zdmuchiwanie go z ust.
  11. Szybkie wypowiadanie głoski [l].
  12. Szybkie i kilkukrotne wybrzmiewanie ly z językiem uderzającym o górną wargę.
  13. Energiczne, wielokrotne wybrzmiewanie:
  • te, te, te,
  • ty, ty, ty,
  • de, de, de,
  • dy, dy, dy.
  1. Naśladowanie różnych odgłosów:
  • rybki – plum, plum,
  • indyka – gul, gul,
  • bociana – kle, kle,
  • chodaków – klap, klap,
  • mycia – chlapu, chlapu,
  • jazdy konnej – patataj.

15.Śpiewanie różnych melodii na sylabach:

  • la, la, la,
  • lo, lo, lo,
  • le, le, le,
  • lu, lu, lu,
  • ly, ly, ly.
  1. Coraz szybsze wypowiadanie zbitki sylabowej la lo lu le.

 

  1. Szybkie kilkukrotne powtarzanie:
  • nalapatada,
  • nolopotodo,
  • nelepetede,
  • nuluputudu,
  • nylypytydy.
  1. Coraz szybsze i wielokrotne wypowiadanie zbitki bd.
  2. Powtarzanie ze stopniowym przyspieszaniem:
  • bda, bdo, bde, bdu, bdy,
  • pta, pto, pte, ptu, pty,
  • bda – pta,
  • bdo – pto,
  • bde – pte,
  • bdu – ptu,
  • bdy – pty.
  1. Podczas szerokiego otwierania jamy ustnej, unoszenie czubka języka do podniebienia a następnie szybkie i wielokrotne wymawianie przytępionych głosek: [t] [d] oraz zbitek spółgłoskowych td, tdn, a także zbitek sylabowych:
  • teda – teda,
  • tede – tede,
  • tedo – tedo,
  • tedu – tedu,
  • tedy – tedy.
  1. Recytacja rymowanki z [t] dziąsłowym

Kto tutaj tak tupie?

To tato tutaj tak tupie.

Ach, tato tutaj tak tupie!

  1. Unoszenie czubka języka do wałka dziąsłowego, wymawianie przedłużonego [d]z równoczesnymi energicznymi, poziomymi ruchami palcem po wewnętrznej powierzchni języka lub po wędzidełku podjęzyczkowym.
  2. Uniesienie języka do wałka dziąsłowego, a następnie mocne dmuchnięcie na czubek języka, aż do pojawienia się tr.
  3. Ułożenie wąskiego paska papieru na języku lub pod nim, a następnie wypowiadanie głoski [t]. Papier powinien się unosić, a zamiast [t] powinno pojawić się trrr.
  4. Mocne akcentowanie [t] podczas wybrzmiewania zbitek tll, tll, tll, trl najpierw szeptem,
    a potem głośno.
  5. Powtarzanie szeptem, a następnie głośno:
  • la, la, la, trla,
  • lo, lo, lo, trlo,
  • lu, lu, lu, trlu,
  • !e, le, le, trle,
  • ly, ly, ly, trly,
  • li, li, li, trli.
  1. Szeptem i głośno wypowiadanie trla, trlo, trle, trlu, trly.
  2. Próby naśladowania odgłosów, zaczynając od szeptu:
  • śpiewu ptaków – tri li li,
  • gry na trąbce – tra ta ta, tru tu tu, tre te te,
  • zepsutego zamka karabinu – tr tr tr, dr dr dr,
  • warczenia psa – wrr, wrr, wrr,
  • ruszającego traktora – tur tur tur, tyr tyr tyr, pyr pyr pyr,
  • odlotu ptaków – fru, fru, fru,
  • ćwierkania wróbli – ćwir, ćwir,
  • zatrzymywania konia – pr, pr,
  • odgłosu świnki – chrum, chrum,
  • chrapania – chr, chr, chr,
  • dzwoniącego tramwaju – dryń, dryń,
  • chrupania – chrup, chrup,
  • szorowania – szuru, szuru,
  • zapalania światła – pstryk,
  • łamania gałęzi – trach.

 

POLECAM STRONE www.mmowa.pl DZIAŁ ROTACYZM Z GRAMI LOGOPEDYCZNYMI.

Opracowanie: B.Tomczyńska